Dili 13 Juñu 2025 (Media Democracia) – Diretora Nasionál Dezenvolvimentu Igualdade Jéneru (DNPIJ-SEI), ho Xefe Departamentu Estabelesimentu Prizaun Bekora, Ensera Formasaun kona-ba Kontrola Hahalok Hirus ba Dadur sira iha Prizaun Bekora nune’e hodi hadook aan husi Violensia Bazeia ba Jenuru, atividade refere Media Democracia asesu liuhusi pajina ofisial SEI Kinta semana ne’e
Diretora Nasionál Dezenvolvimentu Igualdade Jéneru (DNPIJ-SEI), Olga da Costa Monteiro, hatete iha nia intervensaun ba sesaun Enseramentu informa katak formasaun Kontrola Hahalok Hirus ne’e, SEI realiza hahu iha loron 09 to’o iha loron 13, maibe tanba aban sei iha mós ativida Misa ba Mahein Prizaun Bekora ninian ho nune’e Seremonia Formasaun refere husi parte Prizaun husu tenke ensera ba ohin loron, loron 12 fulan Juñu tinan 2025
“Objetivu ba Formasaun Kontrola Hahalok Hirus nian ne’e, liuhusi formasaun refere oinsá atu reintrega fila fali ita-nia maluk dadur sira ne’ebé atu besik livre ona ba iha komunidade, atu bele hadok aan husi Violénsia Bazeia ba Jéneru ne’e rasik, nune’e mós husi Sekretaria Estadu ba Igualdade (SEI), servisu hamutuk ho Ministériu Justisa ho nune’e bele realiza ita-nia formasaun kona-ba kontrola Haholok Hirus iha Prizaun Bekora, Munisípiu Dili.” Dehan Diretora Nasionál Dezenvolvimentu Igualdade Jéneru (DNPIJ-SEI), Olga da Costa Monteiro,
Diretora ne’e afirma no Formasaun refere sei kontinua realiza mós iha semana oin ba iha Prizaun Gleno Munisípiu Ermera no mós Prizaun Suai, Munisípiu Covalima hodi fahe formasaun ba ema ne’ebé dadur iha prizaun refere nune’e bele hadook an husi Violensia Bazei ba Jeneru
Iha sorin seluk Xefe Departamentu Estabelesimentu Prizaun Bekora, João Domingos hatete, estabelesimentu Prizionál sempre iha parseiru sira ne’ebé fó apoiu formasaun, hanesan Sekeretaria Estadu ba Igualdade no parseru sira seluk
“Sekeretaria Estadu ba Igualdade durante ne’e kada tinan sempre fahe formasaun ba prizuneru sira kona-ba kontrola hahalok hirus nune’e bele sira-nia hanoin no hetan koiñesimentu foun. Formasaun ne’e durante loron haat (4) ho ekipa fó ona formasaun ba ita boot sira, ita boot sira kompriende, ita-boot sira intende materia sira ne’ebé durante loron haat (4) ne’e, atu ita-boot sira konsumu, labele rona de’it, maibé labele tua de’it maibé tenke práktika.” Dehan Xefe Departamentu Estabelesimentu Prizaun Bekora, João Domingos
Xefe Departamentu hatutan fatin detensaun ne’e hanesan distinu, lasiknika atu hafahe ita-boot sira, diskrimina ita-boot sira hanesan sidadaun sira ne’ebé ho liberdade iha liur, fatin ne’e hanesan hato’o ona husi formador/a sira katak, fatin ne’e estabele bainhira sidadaun ida halo krime tenke mai tama iha ne’e nune’e bele muda halalok durante ne’e aplika ba ema seluk
“Ami husi Estabelesimentu Prizionál nafatin husu atu nafatin iha kontinuasaun ba iha formasaun ne’e, tanba atu muda karakteristiku ema ida-idak nian ne’e lafasil ida, tanba ne’e mak ami mesak mós ami labele halo buat ida, ami nafatin presiza apoiu nafatin husi, sosiedade sivíl sira Instituisaun Governu, liuhusi SEI, tanba programa ida ne’e dia’k tebes ba dadur hotu.” Dehan Xefe Departamentu
Nia informa tanba ne’e mak maluk sira labele pisimista, maibé tenke optimista nafatin, ida imi nia kauza ne’e hanesan distinu ida, nune’e ho ida ne’e atu kontrola emosaun sira, kontrola hirus, formasaun durante loron haat imi tenke komprede no hatene ituan kona-ba materia ne’ebé fahe ba imi durante loron haat nia laran
Esplika liután iha enseramentu ba Formasaun Kontrola hahlok Hirus ne’e, iha mós Fahe Sertifikadu Apresiasaun husi SEI ba Dadur sira hamutuk ema na’in Tolunulu-Resin-Lima (36), Kompostu husi Mane hotu liuhusi Bloku A to’o Bloku F, ne’ebé partisipa ona formasaun kona-ba kontrola hahalok hirus to’o remata.
Reportajen : Nelfiano
Foto : Media Officer SEI