Dili, 18 Juñu 2025 (Média Democracia) – Prezidente Autoridade Munisipiu Aileu PAM João Bosco dos Santos iha tersa feira ne’e hato’o keixa ba Ministeriu Públiku konsidera katak atuasaun ne’ebé Komisaun Anti Korrupasaun halo ba nia iha tersa (10/6) iha semana kotuk hodi lori Obrigatorio PAM Aileu mai edifisiu CAC hodi halo identifikasaun tanba deskonfia utiliza osan Estadu la tuir regra ezekusaun.
Prezidente Autoridade Munisipiu Aileu João Bosco dos Santos hato’o keixa ba Ministeriu Públika razaun tanba konsidera atuasaun CAC nian ne’e la tuir prosedimentu legál.
“Ha’u mai hato’o keixa ba Ministeriu Publika relasiona ho asaun CAC ne’ebé hala’o buska obrigatorio ba ha’u iha Eskritoriu Administrasaun Aileu, iha loron 10 fulan Juñu 2025 liubá. Momentu ne’ebá CAC ba halo apresiasaun no buska iha edifisiu Prezidente Autoridade Munisipiu Aileu no ekipa CAC laiha mandadu buska husi Tribunal.” João Bosco hateten ba jornalista sira hafoin hatama keixa ba iha Prokuradoria Jerál Repúblika Kolmera tersa ne’e
Nia hatutan, CAC la notifika nia sobre saida no sa oras mak ba halo buska, maibé CAC uza nia poder halo buska obrigatorio deit. Ho hirak ne’e mak razaun PAM Aileu hato’o keixa ba Ministeriu Publiku tanba MP nu’udar nain ba proseso penal la’os CAC, no tanba saida mak CAC halo buska la tuir dalan legal ne’ebé vigora iha nasaun ida ne’e.
“Keixa ne’ebé ha’u halo no hato’o ba Ministeriu Públiku atu defende interese estadu tomak atu hetan onra no justisa. Aktu ne‘ebé akontese ha’u konsidera ekipa CAC halo prosesu abuzu poder.” Hatutan Prezidente Autoridade Munisipiu Aileu João Bosco dos Santos
Prezidente Autoridade Munisipiu Aileu João Bosco dos Santos esplika, ekipa CAC la hatudu boa vontade, boa pratika no boa administrasaun iha prosesu investigasaun hahalok ne’e mós la imparsialidade, abuzu poder halakon ona segredu justisa iha sira nia servisu fatin
“Husu ba Ministeriu Publika atu investiga aktu abuju poder, mal administrasaun ne’ebé halo husi CAC. Dala ida tan ha’u nia kazu ne’e, hakarak sita pontus importante balu atu Ministeriu Publika bele hala’o.” Esplika Prezidente Autoridade Munisipiu Aileu
Nia husu ba Ministeriu Públiku Presiza investiga ho kle’an ba grupo ne’ebé hala’o pratika abuju poder husi CAC hodi viola tia artigu 33 ne’ebé konsagra iha Konstituisaun RDTL sobre direitu ba privasidade. Aktu hirak ne’e hatudu katak orgaun kompetente la rai as ona segredu justisa iha nasaun, hamenus ema nia konfiansa ba justisa, konsidera ho hahalok ne’ebé CAC halo ne’e hatudu katak, sira lakon imparsialidade hodi hala’o deit kna’ar politiku iha Justisa nia laran.
“Husu mós ba Ministeriu Publika atu investiga mós media hirak ne’ebé publika hela aktu irregularidade no abuju poder ba publika hatun ema nia dignidade nomos viola artigu 33 konsagra iha Konstituisaun RDTL direitu ba privasidade. CAC nia atuasaun ne’e arrogante, abuzu poder, difamasaun nomos perseguisaun politika, ha’u lamenta CAC momentu ba halo buska ba Edifisiu Administrasaun Aileu ne’e laiha mandadu Judisiriu. Sim la tuir, ha’u hanesan autoridade, ha’u tutela ba Ministeriu Estatal nomos nomeisaun husi Primeiru ministru, minimu instituisaun tenki konsidera ba malu, karta notifikasaun laiha. Agora ha’u sei inosenti, se karik iha buat balun, tenki iha karta notifikasaun hato’o ba Ministeriu ou indika ba ha’u.” Afirma PAM Aileu João Bosco dos Santos
Nia reforsa, depente de’it Komisaun Anti Korrupasaun halo atuasau iha edifisiu PAM Aileu hodi hasai liafuan naok ten, seidauk hatene los, naok saida, se CAC hakarak hadia sistema balun la loos hadia tenki tuir dalan, maibé sira ba buska sira la aprezenta karta notifikasaun, maibé sira to’o ba husu de’it, PAM Aileu hakarak koopera ka la’e, prontu koopera, mais hanesan Autoridade maske laiha karta, tenki kumpri.
Nia subliña liután katak, hato’o keixa ba Ministeriu Publiku atu bele hadia no tenki hatene buat rua, ida kooperasaun, kordenasaun no komunikasaun, tanba ne’e instituisaun. CAC mós instituisaun, maske nia ka’er lei, maibé intermu administrativa ne’e tenki la’o, tenki iha mós karta ruma.
Atu esplika kle’an liután relasiona iha loron hirak ne’ebé CAC hala’o buska obrigatorio ba iha PAM Aileu no lori mai halo identifkasaun, husi ne’ebá mak PAM Aileu la satisfas no halo keixa ba iha Misteriu Publiku no PAM Aileu deklara labele odiu vigansa, maibé hanesan Autoridade prontu kumpri, entaun ohin loron hato’o keixa no desizaun tomak iha Ministeriu Publiku, se mak sala, se mak los.
Reportajen : Domingas
Foto : Domingas
