Díli 21Maiu 2026 (Media Democracia )- Prezidente Repúblika, José Ramos Horta dirije serimónia hasa’e Bandeira loron Restaurasaun Independénsia Timor-Leste nia ba dala-24 iha Tasi Tolu, Dili. Seremonia ne’e hodi fó onra ba Veteranu Libertasaun Nasionál no memória husi patriota sira
Prezidente RDTL José Ramos Horta nia iha diskursu fó onra ba Veteranu Libertasaun Nasionál sira no memória husi patriota sira.
“Fó onra ba Veteranu Libertasaun Nasionál sira no memória husi patriota sira.ne’ebé monu ona, entre sira maka Francisco Xavier do Amaral no Nicolau dos Reis Lobato, molok fó saudasaun ba Primeiru-Ministru Xanana Gusmão nu’udar Restauradór Nasaun nian. Xefe Estadu deskreve Timor-Leste ohin loron nian nu’udar “oázis ida ba paz, trankuilidade, seguransa, no toleránsia iha mundu ida ne’ebé marka husi funu sira, krize enerjia, no dezastre naturál sira,” hodi kompara estabilidade ne’ebé nasaun desfruta iha laran ho instabilidade globál ne’ebé kontinua sa’e maka’as”. Dehan PR José Ramos Horta, iha Tasi-Tolu (20/05/2026)
Nia afirma liutan hatudu ba progresu ne’ebé loloos no bele sukat iha dezenvolvimentu umanu, esperansa moris sa’e ona husi menus husi tinan 60 iha 2000 ba tinan 70 ohin loron.
“Nasaun ne’e dezenvolve ona husi universidade ida no médiku 19 iha tempu independénsia iha 2002 ba universidade 20, estudante maizumenus 70.000, no médiku 1.025 iha 2026. Malária deklara ona nu’udar halakon husi OMS (WHO) iha 2024, no rede estrada nasionál espande ona ba maizumenus kilómetru 7.500, ho porsentu 95 husi korredór prinsipál sira pavimentadu tuir padraun internasionál.” Nia dehan
Prezidente destaka dezenvolvimentu istóriku rua, adesaun tomak Timor-Leste nian ba ASEAN nu’udar Estadu-Membru ba dala 11 iha 26 Outubru 2025, no Prezidénsia ASEAN nian ne’ebé sei mai iha 2029, “dezafiu boot ida, maibé mós loke oportunidade sira ne’ebé la imajinável iha tinan balun liubá.” Prezidente mós fó sai katak konstrusaun ba Rezidénsia Estudante Feto nian ne’ebé hetan finansiamentu husi EAU, no sei lokaliza besik iha Prezidénsia, sei hahú ho serimónia tau fatuk dahuluk iha kuarta kalan, ho espetativa atu remata iha 2027.
Iha parte ikus, ho tinan ida de’it mak hela iha ninia mandatu prezidensiál, José Ramos Horta rekoñese dezafiu persistente sira; kiak iha área rurál, dependénsia ba reseita petróleu sira, no lakuna iha kobertura saúde universál, maibé nia husu ba timoroan hotu, iha rai-laran no mós iha diáspora, atu hakat nafatin ba oin. “Timor-Leste la’ós de’it nasaun ida ne’ebé ultrapasa ona dezafiu istóriku sira,” Prezidente Ramos-Horta hatete. “Ida-ne’e mak Nasaun ida ne’ebé kontinua, loroloron, atu harii ninia futuru ho korajen, dignidade, no esperansa ne’ebé fahe hamutuk.
Reportajen : Ekipa
Foto : Ekipa
