Dili, 27 Maiu 2026 (Media Democracia)– Komandante PNTL Rejiaun Administrativu Espesiál Oe-Cusse Ambeno (RAEOA), orienta ona membru atu buka tuir Prizioneriu na’in ida ho inisiál CM ne’ebé iha Domingu (24/05) halai sai husi Kareta Sélula Prizaun Oe-Cusse nian hafoin tuir julgamentu.
Komandante PNTL Administrativu Espesiál Oe-Cusse Ambeno (RAEOA), Superintendente Xefe Polísia Nicolao Francelino, afirma CM nu’udar prizioneru ne’ebé envolve hela krime violasaun Sexuál no dadaun ne’e kumpre hela nia pena prizaun, foi dada’uk submete ba julgamentu iha Tribunál Judisiál Primeira Instánsia Oe-Cusse nune’e hafoin julgamentu hotu, Prizioneriu ne’e halai sai.
“Prizioneru ida komete krime violasaun Sexuál hala’o julgamentu iha Oecusse , depois julgamentu sai mai ita bele dehan katak asaun niglizénsia no falta de kontrolu husi ita nia ekipa sira ne’ebé mak lori detidu halo julgamentu ne’e.” Dehan Komandante Nicolao ba jornalista sira iha edifísiu CNE Caicoli, Tersa ne’e (26/05/26).
Komandante RAEOA ne’e esplika, hafoin julgamentu sira falta kontrolu ho nune’e detidu ne’e konsege halai husi ekipa sira ne’ebé lori nia ba julgamentu ne’e.
“Julgamentu ne’e ita bele dehan katak remata ona, depois ita lakonsege asegura ita nia detidu ne’ebé mak bainhira hetan peosesu julgamentu iha Tribunal Primera Instansia Oe-Cusse Ambeno.” Nia haktuir
Komandante Nicolao informa, MC halai sai husi Prizaun iha loron Domingu (20/5) tuku 18: 00 lorokrai iha momentu ne’e kedas Koamandante PNTL RAEOA simu informasaun verbál husi Xefe Investigasaun Kriminal Oe-Cusse katak detidu konsege halai sai husi ekipa ne’ebé lori nia ba tuir julgamentu.
“Entaun momentu ha’u rona ida ne’e iha kalan ne’e kedan hau orienta kedan ita nia ekipa. Hau kontaktu kedan Xefe Ivestigasaun Kriminál ba ita nian J2 detaka iha ne’ebá ho parte SNI ninian atu kolabora para atu buka deteta ita-nia paradeiru detidu ne’e iha ne’ebá. Maibé ate agora mak ne’e ita nia ekipa konjunta sei la’o hela.” Nia haktuir
Nia afirma, kestaun ne’e la’ós PNTL nian de’it maibé ne’e kooperasaun entre ekipa iha RAEOA, husi parte forsa intervensaun husi Komandu PNTL ninian, husi J2 esforsu nafatin oinsa atu buka tuir detinu ne’e.
“Buka halai do’ok hanesan ne’e nia pena ne’e bele todan liu tan. Ha’u nu’udar Komandante Rejiaun Espesiál Oe-Cusse apela ba ita hotu familia ne’ebé mak subar detidu ne’e di’ak liu entrega aan para kolabora ho justisa para hetan nia rezultadu final.” Nicolao adianta
Komandante Nicolau hateten polísia la hatene katak prizioneriu ne’e la tau alzelma, hafoin julgamentu ne’e autoridade seguransa la hatene tanba segredu justisa ne’e labele públika.
“Maibé bazeia ba informasaun, ita-nia ekipa sira ne’ebé lori mai ne’e dehan katak prizioneriu ne’e halai sees tanba falta kontrolu husi ekipa sira ne’ebé momentu ne’e lori ba Tribunál. Maibe ida ne’e kompetente husi parte Tribunál no Misteriu Públiku, maibé husi PNTL kontinua orienta para ekipa oinsá atu buka ninia paradeiru iha ne’ebé, ami buka nafatin para ami hetan nia rezultadu finál hodi aprezenta fila fali ba orgaun kompetente.” Dehan nia
Iha sorin seluk, Ministru Justisa, Sergio Hornai informa, simu ona informasaun husi Diretór Nasional Servisu Guarda Prijoneiru informa katak, Prijoneiru ida halai hafoin julgamentu iha Tribunal Judisial Primeria Instansia Oecusse (TJPIO).
“Maibé nia relatoriu ha’u seida’uk simu kompletu, maibé hau fó ona orientasoes atu koordena ho instituisaun estadu nian para atu haree, oinsa atu halo deslansamentu hodi nune’e halo medida tuir lei haruka hodi bele hetan fila fali prejuneriu refere. Dehan Sergio Hornai ba jornalista sira iha Ministériu Finansas Aitarak-Laran, Tersa ne’e (26/05/26).
Nia dehan, Se karik prijoneiru ne’e sei iha teritoriu nasional konsenteza sei halo vizilansia servisu ho parseiru ne’ebé mak iha no intermus de instituisaun koordena atu bele detekta prizoneiru nia paradeiru.
“Bele halo medidas ba nia (prejoneiru) para nia halo reintegrasaun fila fali ba servisu prijonerius nian no konserteza nia konsekuénsian tanba nia tenta halai sai husi nia responsabilidade entaun medidas balu sei fó tuir lei pena nian no nia sei hetan iha futuru.” Nia informa
Antes ne’e prijoneriu iha prizaun Becora, nia atu partisipa julgamentu iha Tribunal Judisial Primeriu Instansia Oecusse (TJPIO) mak halai ses tiha.
Nia infroma, iha prizaun, iha sala detensaun nian falta de kuidadu entaun halo prijoneiru ne’e halai.
“Hau labele loke lai konkuluzaun maibé husik prosesu avrigasaun ha’u destrui ona ba Diretor Jeral servisu prizoneiru nian, politik justisia no Diretór Nasional para atu bele halo avrigasaun relatóriu ida mai tanba saida ema ne’e bele halai no ita nia responsabel halo nusa tanba sira ne’e hetan formasaun ida para atu hasoru kualker rekurzu.” Nia hakotu
Reportajen : Estefania Cardoso
Foto : Estefania Cardoso