Dili 11/06/2026 Media Democracia -Asososiasaun Akadémika Estudantil (AAE) Fakuldade Edukasaun no Humanidade (FEH) no hamutuk ho estudante sira realiza konferénsia imprensa hodi ejiji sira nia direitu estudante nian ne’ebé atu ba tuir pratika pedagojia 2, maibé hetan impedimentu husi Diretora Departamentu Fisika.
Tuir Porta-voz Romario Mali Alves afirma, Asososiasaun Akadémika Estudantil FEH hanesan reprezentante estudante hodi defende direitus no interese estudante sira nian. Assosiasaun konsidera katak estudante nu’udar elementu importante ida iha UNTL hodi kumprimenta ba tres pilares akademikas maka hanesan Estuda, Peskija no kontrolu sosial, no buka atu sai sentru exelénsia ba Ensinu Superior Iha Timor-Leste, hodi bele reflete ba nia moto matenek no lia loos” signifika UNTL produs ema matenek ida laos bosok door no manipuladór
“Faculdade Edukasaun Departamento Ensino de Fisica ne’ebe kada tinan sempre hala’o pratica pedagozia 2, no Programa estajiu hanesan mos komponente prinsipal ida husi kurikulu akadémiku. Estajiu ne’e mos direitu ida estudante sira nian ho objetivu atu pratika ba teoria sira ne’ebé durante ne’e estudante sira aprende ona hodi bele hasa’e konesimnentu estudante sira nian atu bele garante kualidade edukasaun. Maibé estudante sira barak hetan impedimentu husi Diretora Departamentu Fizika iha Fakuldade Edkasaun. Dehan Porta-voz Romario Mali Alves, iha Kampuz Liceu UNTL, (11/06/ 2026).
Nia Afirma Problema sira ne’ebé Assosiasaun Akadémika Estudantil FEH hetan informasaun husi estudante sira Departamentu Fisika mak hanesan tuir mai nee.
“Estrutura Departamentu liuliu Diretora Fisika Tenta halo falsifikasaun notas estudante sira ne’ebé atu tun pratika pedagojia. Tanba estudante barak, liu ona material disiplina, maibé kuandu publika naran estudante sira kontua kredit, materia refere no aat liu tan etudante hetan kreditu, materia ida ou rua de’it maibé Administrasaun sira aumenta too haat no 5. Estudante sira kumpri ona nia dever tuir aula no exame, maibe valor kontinua la iha administrasaun, ne’ebé prezudika ba ami estudante sira atu tun pratika pedagojia 2. Diretora Departamentu impede estudante na’in 25 atu tun estajiu.Tanba problema sira ami sita iha leten maka Assosiasaun Akademika Estudantil FEH no Associasaun Estudantil Departamentu Fizika la nonok ho problema estudante sira nian no hodi konsulta ho estrutura fakuldade”. Nia afirma
Nia Subliña tan durante ne’e Asosiasaun buka detalla maneiras departamentu atu halo esklaresimentu ba estudante sira ne’ebé atu tun pratika pedagojia 2, maibé Estrutura Fakuldade no Estrutura Departamentu halo kontradisaun ba malu, signifika Diretora Departamentu Fizika uza nia ignoransia no arogansia lakohi obedese ba desizaun fakuldade nian hanesan orgaun maxímu iha fakuldade ate la hetan solusaun ba problema estudante departamentu fisika nian.
“Iha dia 01 de juñu de 2026 ami ba hasonu Vice-Decanu Assunto Akademiku no Vice Decanu hateten katak UNTL liuhusi nia regulamentu akadémiku la limita estudante sira hodi ba hala’o nia estudu ida prátika pedagojia 2, no prátika pedagojia 2 ida-ne’e ezijénsia husi kurrikulu ECTS ne’ebé mak ohin loron UNTL, Signifika estudante hotu-hotu iha direitu tomak atu ba kompleta eia estudu PP2. Maibé iha Departamentu Fisica,Diretora uza nia poder hodi limita estudante na’in 25 atu abele ba kompleta nia estudu refere. Signifika Diretora la konkorda ho regulamentu akadémiku ne’ebé mak UNTL iha no viola sistema ECTS ne’ebé ohin loron UNTL Adopta. Nia Subliña
Porta-voz hateten husi probelma ne’ebé sita iha leten, nia kauza lolos mak Direitora Departamentu uza nia poder hodi influiénsia Administrasaun halakon estudante nia valor.
“Diretora Departamentu uza nia poder hodi influénsia Administrasaun halakon estudante nia valór no hasa’e ka hatun estudante sira nia valor tuir Diretora nia vontade. Diretora uza nia arogansia no ignoransia hodi la buka solusaun ba problema nebe estudante sira enfrenta. Diretora inkapasidade no Diretora la komprene regulamentu no kurikulu nebe unversidade adopta até viola estudante nia direitu. Ho inkapasidade Diretora nian ida ne’e ami haree katak sei afeta diretamente ba estudante sira nia prosesu estudu no liuliu progrma atu estajiu professional.” Nia Afirma
Alende ne’e estudante sira husu ba Dekanu Faculdade Edukasaun e Humanidades atu rezolve imediata problema ne’e hodi estudantes sira Departamentu Fizika hamutuk na’in 62 bele tun prátika pedagojia. Husu ba Dekanu Faculdade Edukasaun no Humanidade (FEH) tau atensaun maximu ba Diretór Departamentu no Administrasaun Departamentu 10 liuliu Depatamentu Fizika atu labele repete nia aktu inmoral no inkapasidade sira ne’e.
Husu ba Magnifiku Reitór atu tun halo fiskalizasaun bei-beik atu nune’e evita hahalok sira nebe intensaun atu hamonu no estraga dignidade UNTL nian iha publiku. Ami nia exizensia iha leten ne’e mak estrutura Departamentu no Fakuldade Inklusi Universidade, tenta ignora iha loron tolu nia laran mak ami estudante UNTL sei halo asaun pasifika hasoru estrutura fakuldade hodi blokeia espasu no posibilidade to’o estrutura Universidade.
Reprtajen :Tomás dos Santos
Foto : Tomás dos Santos
